Sürekli erteleme, unutkanlık ve yoğun dikkat dağınıklığı birçok nedenle görülebilir. Yetişkinlerde dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) ise çocuklukta başlayan ve birden fazla yaşam alanında işlevselliği etkileyebilen bir nörogelişimsel durumdur. Sosyal medyadaki kısa testlerle kesin tanı konulamaz.
Kısaca: Yetişkinlerde dehb belirtileri konusunda merak edilenleri ve hangi durumda profesyonel değerlendirme gerektiğini aşağıda bulabilirsiniz.
İçindekiler
- Yetişkinlerde DEHB nasıl fark edilir?
- Dikkat dağınıklığı her zaman DEHB midir?
- DEHB tanısı nasıl değerlendirilir?
- Günlük yaşamda hangi yöntemler işe yarayabilir?
- Sık sorulan sorular
Yetişkinlerde DEHB nasıl fark edilir?
İşleri planlamakta güçlük, sık eşya kaybetme, toplantılarda dikkatin dağılması, zaman yönetiminde zorlanma ve dürtüsel kararlar görülebilir. Bazı yetişkinlerde hareketlilikten çok içsel huzursuzluk ön plandadır. Önemli olan belirtilerin sürekliliği, şiddeti ve günlük yaşam üzerindeki etkisidir.
Dikkat dağınıklığı her zaman DEHB midir?
Uykusuzluk, depresyon, kaygı, yoğun stres, tiroid sorunları ve bazı ilaçlar odaklanmayı bozabilir. DEHB değerlendirmesinde belirtilerin çocuklukta başlamış olması ve farklı ortamlarda gözlenmesi önemlidir. Bu nedenle yalnızca yetişkinlikteki unutkanlığa bakılarak DEHB denilemez.
DEHB tanısı nasıl değerlendirilir?
Ruh sağlığı uzmanı ayrıntılı görüşme, çocukluk ve okul öyküsü, iş-ilişki yaşamı, eşlik eden ruhsal durumlar ve gerektiğinde ölçeklerden yararlanır. Bir testte yüksek puan çıkması kesin tanı yerine geçmez. Tedavi; psikoeğitim, beceri geliştirme, psikoterapi ve uygun hastalarda ilaç seçeneklerini içerebilir.
Günlük yaşamda hangi yöntemler işe yarayabilir?
Görevleri küçük adımlara bölmek, tek bir takvim kullanmak, hatırlatıcılar oluşturmak ve dikkat dağıtan uyaranları azaltmak yardımcı olabilir. Ancak bu öneriler tanı veya tedavi yerine geçmez. İş, aile ve sosyal ilişkiler belirgin etkileniyorsa profesyonel destek almak önemlidir.
Sık sorulan sorular
DEHB yetişkinlikte ilk kez başlayabilir mi?
Tanı yetişkinlikte konabilir; ancak değerlendirmede belirtilerin çocuklukta da bulunması beklenir.
Yetişkin DEHB için hangi uzmana gidilir?
Psikiyatri değerlendirmesi uygun olabilir; psikolojik destek de kapsamlı bakımın bir parçası olabilir.
Uzman görüşmesine nasıl hazırlanılır?
Yakınmanızın ne zaman başladığını, ne sıklıkta yaşandığını, kullandığınız ilaçları, önceki tetkikleri ve sizin için en önemli soruları not alın. Bu bilgiler hekim veya ilgili sağlık profesyonelinin sorunu daha sağlıklı değerlendirmesine yardımcı olur. Görüşmenin uzaktan yapılmasının uygun olup olmadığı yakınmanın niteliğine bağlıdır; fizik muayene veya acil müdahale gerekiyorsa yüz yüze sağlık hizmeti tercih edilmelidir.
Uygun branşı incelemek için MD Uzaktan Doktor uzmanlar sayfasını ziyaret edebilir, diğer bilgilendirici içeriklere sağlık blogundan ulaşabilirsiniz.
Kaynak ve tıbbi bilgilendirme
Bu içeriğin hazırlanmasında yararlanılan sağlık kaynağı: https://www.nimh.nih.gov/health/publications/adhd-what-you-need-to-know.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; kişiye özel teşhis veya tedavi önerisi değildir. Ani ciddi belirtilerde Türkiye’de 112 Acil Çağrı Merkezi üzerinden yardım alın.
